Mesai sona erdi, WhatsApp bitmedi: Mahkemeden emsal “fazla mesai” kararı!

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi, mesai saati dışında WhatsApp üzerinden gönderilen iş talimatlarının fazla mesai kapsamında değerlendirilebileceğine hükmetti. Uzmanlara göre karar, uzaktan ve hibrit çalışmayla sınırları belirsizleşen “dijital mesai” tartışmasında çalışanlar için önemli bir dayanak oluşturacak.

Pandemiyle birlikte yaygınlaşan uzaktan ve hibrit çalışma modeli, mesai saatleri dışında gelen mesaj, e-posta ve toplantı taleplerini de tartışmalı hale getirdi. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi’nin kararıyla, işveren veya yöneticilerden mesai dışında gelen WhatsApp talimatlarının fazla mesai sayılabileceği kabul edildi.

“Dinlenme zamanı çalışandan alınamaz”

Hürriyet’ten Fulya Soybaş‘ın aktardığına göre, Mobbing Eğitim Yardım Araştırma Derneği Başkanı İsmail Akgün, kararın çalışanlar açısından önemli olduğunu belirterek, mesai sonrasının çalışanın özel zamanı olduğunu vurguladı. Akgün, yöneticiden gelen mesajlara yanıt vermemenin iş kaybı ya da performans düşüklüğü kaygısı yaratabildiğini, bunun da çalışanlar üzerinde psikolojik baskıya dönüştüğünü söyledi.

Akgün’e göre bayram ve resmî tatil dönemlerinde çalışanların “ulaşılabilir olma” baskısı daha görünür hale geliyor. Bu durum, iş-özel yaşam dengesini bozarken tükenmişlik ve kaygı gibi sorunları da artırabiliyor.

“Dijital çalışma da fazla mesaiye girer”

Hukukçu Mustafa Zafer ise kararın Yargıtay’ın önceki içtihatlarıyla uyumlu olduğunu belirtti. Zafer, İş Kanunu’na göre haftalık 45 saati aşan her çalışmanın fazla mesai kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Zafer, dijital fazla mesainin WhatsApp yazışmaları, e-posta trafiği, Zoom veya Teams kayıtları, sisteme giriş-çıkış bilgileri ve tanık anlatımlarıyla ispatlanabileceğini söyledi. Fazla mesai alacaklarında geriye dönük dava açma süresinin ise 5 yıl olduğunu hatırlattı.

“Bağlantıyı kesme hakkı” tartışması

Avrupa’da bazı ülkelerde çalışanların mesai dışında işle bağlantısını kesme hakkı yasal güvence altında bulunuyor. Türkiye’de ise bu alanda henüz net bir düzenleme yok.

Uzmanlar, mahkeme kararlarının “dijital mesai” tartışmasını daha görünür hale getirdiğini belirtirken, işverenlerin de mesai dışı iletişim konusunda daha dikkatli davranması gerektiğini ifade ediyor.

( Alıntı )