Trump Çin’i ek yüzde 50 ile tehdit etti, dünya resesyona mı gidiyor?

ABD Başkanı Donald Trump, ticaret savaşında vergi misillemesi hazırlığındaki Çin’i yüzde 50 ek gümrük vergisi uygulamakla tehdit etti.

Eğer bu tehdit hayata geçerse, kimi Çin ürünleri ABD’ye yüzde 104 gümrük vergisiyle girecek.

Çin hükümeti 10 Nisan’dan başlayarak ABD mallarına yüzde 34 ek gümrük vergisi uygulanacağını duyurmuştu.

ABD’nin yeni ek gümrük vergileriyse 9 Nisan’da yürürlüğe giriyor.

Beyaz Saray’da konuşan Trump, global piyasalardaki düşüşün Pazartesi sürmesine rağmen, gümrük vergilerini ertelemeyi düşünmediğini söyledi.

Trump, “Bizimle anlaşma yapmak için müzakereye gelen birçok ülke var ve bunlar adil mutabakatlar olacak” dedi.

Donald Trump, açıkladığı vergilere misilleme yapan ülkelerin “daha yüksek tarifelerle karşılaşacağı” ikazına karşın Çin’in karşı atak yaptığını söyledi.

Pekin yönetimindense, “Çin’e baskı yapmak ya da tehdit etmek doğru bir iletişim yolu değildir” cevabı geldi.

Çin’in Washington Büyükelçisi Liu Pengyu, Trump’ın tehdidi için “ekonomik zorbalık” tabirini kullandı.

Trump ise ülkesinin birçok ülkeyle ticaret açığı içinde olduğunu savunuyor ve “36 trilyon dolar borcumuz olmasının bir nedeni var” diyor.

Resesyon kaçınılmaz mı?

Simon Jack – BBC Ekonomi muhabiri

ABD Başkanı Donald Trump’ın ek gümrük tarifeleri global piyasalarda fırtına tesiri yarattı, pekala bu bir global resesyona (daralma) doğru gittiğimiz manasına mı geliyor?

Burada vurgulanması gereken ilk şey, borsanın tepkisi ile, gerçek iktisadın yansısının çoğu zaman aynı olmayabileceği gerçeğidir. Pay senetlerindeki düşüş çoğu zaman bir ekonomik krizin kapıda olduğu manasına gelmez.

Ancak bazen bu ikili paralelleşir.

Piyasalarda bugün olduğu benzeri büyük düşüşler, temelde, borsadaki büyük şirketlerin gelecekteki kârlarının yeniden kıymetlendirilmesi manasına gelir.

Piyasalar, anlaşılır bir şekilde, gümrük vergileriyle, maliyetlerin artacağını ve kâr oranlarının azalacağını satın alıyor.

Bu, bir resesyonun kaçınılmaz olduğu manasına gelmiyor. Fakat olasılıklar, Trump’ın yüzyıldır görülmemiş şekilde bir gümrük vergisi operasyonuna başlaması öncesine oranla çok daha yüksek.

Bir hükümetin harcadığı ve ihraç ettiği her şeyin toplamının üst üste iki üç aylık dönem boyunca azalması durumuna ekonomi literatüründe resesyon ismi veriliyor.

Borsa düşüşleriyle dolu bu son piyasa fırtınası içinde, birtakım kayıplarsa başkalarına göre daha kaygı verici olarak görülüyor.

Bankalar, ekonomik sağlamlığın çok önemli bir göstergesi olarak görülür.

Saygın bir piyasa uzmanı da bugün bana bu noktada tasasını ifade etti ve “Beni nefessiz bırakan şey bankalardaki düşüştü” dedi.

Dünyanın Doğusu Batısı arasında uluslararası ticaretin kesiştiği noktada faaliyet gösteren HSBC ve Standard Chartered, bir miktar toparlanmadan önce yüzde 10’dan fazla düşüş yaşadı.

Diğer ihtar işaretleri de emtia piyasasından geldi.

Bakır ve petrol fiyatları global iktisadın sağlık göstergeleri olarak kabul ediliyor.

Her ikisi de Trump’ın gümrük vergisi bombasını patlatmasından bu yana yüzde 15’ten fazla düştü.

Küresel çapta bugüne dek çok fazla resesyon yaşanmadı.

1930’larda, Büyük Buhran sonrası ve Covid pandemisi büyük ekonomilerde benzer düşüşler gördüğümüz üç az örnektir.

Trump vergilerinin bu ölçekte bir şey yaratmasına şimdilik mümkünlük verilmese de, birçok uzman, ABD, İngiltere ve Avrupa Birliği içn resesyon muhtemelliğine ilişkin dertlerinin arttığını dile getiriyor.