DİTAM’ın düzenlediği ‘Tigris Diyalogları’ başlığı altında Kürt problemine dair toplantılara devam ediyor. “Kürt Sorununun Tahlilinde Ortaklaşmak” toplantısına akademisyen ve siyasetçiler katılıyor.
DİYARBAKIR – Dicle Toplumsal Araştırmalar Merkezi’nin (DİTAM) 2013 yılından bugüne düzenlediği Tigris Diyalogları devam ediyor. Bugünkü toplantının bahis başlıkları,
‘Kürt Sıkıntısının Tahlilinde Ortaklaşmak’, ‘Siyaset Tahlilden Ne Anlıyor’, ‘Devletin, Kürtlerin ve Muhalefetin Tahlil Münasebetleri Birbirine Ne Kadar Yakın’ başlıklarını taşıyor.
DTSO (Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası) Toplantı Salonunda yapılan toplantının açılış konuşmasını DİTAM Başkanı Mesut Azizoğlu yaptı.
‘HERKES İÇİN YENİ ŞEYLER SÖYLEME FIRSATI DOĞDU’
Gündem çok süratli ilerlediğini, herkesin ne olduğunu anlamaya çalıştığını söyleyen Azizoğlu, “umarım bugünkü toplantı buna katkı sunar” dedi.
Azizoğlu’nun konuşması şöyle: “Bugüne kadar Kürt sıkıntısıyla ilgili çok sayıda toplantı yapıldı ve burada bulunan birçok kişi bu toplantılara katıldı. Bugünkü toplantımızda geçmiş toplantılarda olmayan, farklı iki yeni durum var. Birincisi devletin, ihtiyaç kaynaklı da olsa, Kürt problemini çözme niyeti ve teşebbüsü, ikincisi de Abdullah Öcalan’ın PKK’nin kendini feshedip silahları bırakmasına dair açıklaması, ‘Devletin bu işi çözmeye niyeti yok’, yahut ‘PKK silah bırakmadan hiçbir şey olmaz’ cümleleri buna benzer toplantıların içeriğini sınırlıyordu ve tahlilde ortaklaşma önünde hep mani olarak duruyordu. Hatta muhakkak kısımlar için çözümsüzlüğe dair sürdürülebilir bir hareket alanı yaratıyordu.
Şimdi artık, Devlet Bahçeli’nin açıklaması, Abdullah Öcalan’ın mektubu ve bunların akabinde yaşanacaklarla birlikte yeni bir kademeye geçildiğine dair herkesin ortak bir kanaati var. Bu durum Kürt sıkıntısıyla ilgili herkese yeni şeyler söyleme fırsatı veriyor. Artık Kürt sıkıntısının neden çözülmesi gerektiğinin konuşulduğu kadar, nasıl ve neler yapılmasıyla da ilgili her bölümün daha net görüşlerinin olması gerekiyor.
Devletin, Kürtlerin ve muhalefetin tahlil için farklı münasebetleri var, Bu münasebetler ve tahlil sistemleri birbirine ne kadar yakın, bugün bunları ve siyasetin tahlilden ne anladığını konuşacağız.

‘ÇÖZÜMSÜZLÜK HERKESE KAYBETTİRDİ’
Herhalde bundan sonra sivil toplum açısından yapılması gereken şey; buna benzer toplantılarda herkesin tahlil münasebetini ve bunu nasıl hayata geçireceğini daha görünür hale getirmek, çözümsüzlüğün Türkiye’ye neler kaybettirdiğini daha fazla konuşmak ve tahlile ulaşmak için münasebetlerin ortaklaştırılmasına katkı sunmak olmalı, Kürt probleminde çözümsüzlük 100 yıldır yalnızca Kürtlere değil bütün Türkiye’ye kaybettiriyor, 100 yıllık süreçte yaşananları, yapılan yanlışları doğru bir şekilde değerlendirmeden, diğer münasebetleri ve talepleri göz gerisi ederek, yalnızca tek bir münasebet üzerinden bir tahlil aramak eksik bir yaklaşım olur ve tahlile ulaşmayı zorlaştırır. Bu sorunun çözüldüğü gün herkesin kendi münasebetini bu tahlilin içinde bulması gerekiyor.”
‘BAŞLANGIÇ NOKTASINDA DURUYORUZ’
Toplantının ilk oturumunda konuşan DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Cengiz Çandar, 3 gün önce yapılan açıklamanın şaşkınlık yarattığını ve davetin PKK tarafından dinlenip dinlenmeyeceği noktasında tedirginlik yaşandığını dile getirdi. PKK’nin çok temiz ve net sözlerle Abdullah Öcalan’ın davetine uyacaklarını belirttiklerini söyleyen Çandar, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin de hem Abdullah Öcalan’ın davetine hem de PKK’nin verdiği karşılığa yönelik yaptığı açıklamalarına dikkat çekti. Çandar, “Sütten ağzı yanan yoğurdu üfleyerek yer diye bir söz var. Kürt halkının bırak yanmayı adeta şişmiş durumda. Çok hassas, tasa dolu bir süreçteyiz. Raydan çıkabilir mi, çıkabilir. Fakat şimdi bir süreç var lakin ne Öcalan’ın daveti ne Bahçeli’nin ne Erdoğan’ın reaksiyonları bunların hiç biri tahlil sürecinin başında olduğumuzu anlatmıyor, başlangıç noktasında olduğumuzu ifade ediyor” diye belirtti.
‘YENİ BİR ÇAĞ BAŞLIYOR’
Mümtazer Türköne, Abdullah Öcalan’ın gönderdiği metnin muhatabının Türkler olduğunu söyledi. Türköne, “Çözüm lafının kendisinin bile manasını kaybettiği, anayasal düzenlemeler tarafındaki tartışmalarının hepsinin manasını kaybettiği çok farklı bir cümle var metinde. Bence kader birliği var metinde. Bu türlü bir perspektife yerleştirdiğimiz zaman, bugünkü diyalog tamamen mecburiyetin yapıtı. Sahiden bir baht birliğine gidiyorsak bu yeniden coğrafyanın bize mukadderat olarak dayatmasının yapıtıdır. Karşınızda anayasa tartışması olarak çıkacak sorunların hepsi şu saatten sonra teferruat. Çıta çok üstte bir yerde duruyor. Öcalan’ın ittifak lafının altını çizmek gerekiyor. Birebirini Devlet Bahçeli’de diyor. Ben kader birliği ortaya çıktığını ve herkesi peşine taktığını görüyorum. Yeni bir çağ başlıyor” sözünü kullandı..
‘AĞIR SÜREÇTEN SONRA ÖTEKİ BİR YERDEYİZ’
CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, “Beni metinde sevindiren tek şey, silahın, şiddetin usul olarak Türkiye’nin Kürt sıkıntısında kullanılmayacağının net ifade edilmiş olmasıdır” dedi. Tanrıkulu, “Bu tek başına çok değerli bir şeydir. 2015’ten 2025’e geçen ağır süreçten sonra öbür bir yerdeyiz. Bu gelişmeler sahiden sıkıntıyı şiddetsiz bir tahlil için bir imkan veriyor. 3-5 ayda her şeyin apansızın değişeceği bir ortam olmaz. AKP’nin stratejisi 3-4 ay bütün muhalefeti dağıtmak, yargı operasyonları yapmak şeklinde olacak. 3-4 ay sonra ne olacağını hep birlikte göreceğiz. Tavır alarak bir siyasi refleks içerisinde olacağız” sözlerini kullandı.
Tanrıkulu, yapılan operasyonlara, tutuklamalara, kayyım atamalarına dikkat çekerek, buna benzer adımların atılmaması gerektiğine işaret etti.
‘ÖCALAN DEVLETE DAVETTE BULUNDU’
“Şu an konuştuğumuz şey, barış için barış değil, beka için barış” diyen Mesut Yeğen ise şunları söyledi: “Devlet artık bekayı barışta gördüğü için bu adımı attı. Normatif bir yerden barış ikliminde değiliz. ‘Bu devlet nasıl kurtulur’ sorusuna bu türlü karşılık verildiği için silahsızlanma iklimindeyiz. Devletimiz birden barışsever olmadı. Muhtaçlık, beka sorusuna verilen yanıt.”
Abdullah Öcalan’ın davetini devlete karşı bir davet olarak gördüğünü dile getiren Yeğen, “Öncelikli devletin muhtaçlıklarının karşılanmış olması gerekiyordu ki… Öcalan, ‘keyfi bir karar almıyorum, şartlar bizi PKK’yi kurmaya götürdü, şu anda şartlar feshe götürüyor’ diyor. Metnin hedefi, devlete, ‘Biz hazırız’ demiş olmak. Bundan sonra ne olmalı, ne yapmalı? Bir şey kapanıyor kesin ama bu bitişi başlangıca çevirmek gerekiyor. Silahlı mücadele dönemi bitiyor, siyasetin dönemi açılıyor. Ama orada iyi bir yerde değiliz. Onun için çok çalışmak gerekecek” tabirini kullandı..
Toplantının ilk kısmı soru karşılık ile devam ediyor.
BUGÜN İKİ OTURUM GERÇEKLEŞİYOR
Bugünkü toplantı 2 oturumdan oluşuyor.
DİTAM Başkan Yardımcısı Sedat Yurtdaş’ın moderatörlüğünü yapacağı 1.oturumun konuşmacıları;
DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Cengiz Çandar,
Prof. Dr. Mümtazer Türköne,
CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu,
Ve Prof. Dr. Mesut Yeğen
2.Oturumun konuşmacıları da,
Deva Partisi Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen,
Prof. Dr. Mehmet Altan,
Ve Kürt Çalışmaları Merkezinden Reha Ruhavioğlu
2.oturumun moderatörlüğünü ise DİTAM Başkan Yardımcısı Ahmet Özmen yapacak.