Uluslararası kuruluş Oxfam, Britanya İmparatorluğu döneminde Hindistan’ın sömürülmesinden ötürü en 25 milyon kişinin hayatını kaybettiğini ve toplamda 64 trilyon dolar zarara uğratıldığını açıkladı.
Uluslararası yardım kuruluşu Oxfam, yakın vakitte paylaştığı İngiltere’nin koloni devrini incelediği bir rapora Hindistan’ın zenginliğinden 33,8 trilyon dolarının Britanya’nın sömürgecilik döneminde ülkenin en güçlü yüzde 10’una aktarıldığını belirtti. Bu ölçünün Londra’yı £50 banknotlarla dört sefer kaplamaya yeteceği ifade edilen rapor yayımlandı.
Rapor, 1765-1900 yılları arasında Hindistan’dan toplamda yaklaşık 64,82 trilyon dolar zarara uğratıldığı vurgulanıyor. Britanya’nın Hindistan üzerindeki yönetimi 250 yıldan fazla sürdü ve ülke 1947’de bağımsızlığını kazandı. Bu periyotta Hindistan, Portekiz, Hollanda ve Fransa tarafından da kısmen sömürgeleştirildi.
Hindistan bölgenin üretim merkeziydi, tamamen çöktü
Oxfam’ın raporu, sömürgeciliğin Hindistan’ın sanayi üretimini yok ettiğini ileri sürdü. Asya dokumacılık dalına yönelik uygulanan korumacı siyasetlerin yıkıcı etkisiyle, 1750’de dünya sanayi üretiminin yüzde 25’ini karşılayan Hint alt kıtasının bu oranı 1900’de yalnızca yüzde 2’ye düştü.
Tazminat talep edildi
2015 yılında Hintli siyasetçi ve müellif Shashi Tharoor, ünlü Oxford konuşmasında, Britanya’nın sömürge döneminde Hindistan’ı ekonomik ve sosyal açıdan istismar ettiğini belirterek bir özür ve maddi tazminat talep etmişti. Tharoor, 1770-1900 yılları arasında sömürge hükümetinin kasıtlı siyasetleri nedeniyle 25 milyon Hintlinin kıtlıklar yüzünden hayatını kaybettiğini öne sürdü.
Eşitsizlik artıyor
Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu öncesinde yayımlanan rapor, sömürgeciliğin eşitsizlik ve ekonomik sistemler üzerindeki kalıcı etkisine dikkat çekti. Raporda, milyarderlerin servetinin geçen yıl 2 trilyon dolar arttığı ve günlük ortalama 5,7 milyar dolar kazandığı ifade edildi. Bu oran, 2023’teki büyüme suratının üç katı.
Oxfam, “Tarihi sömürgecilik döneminde şekillenen eşitsizliklerin ve talan patolojilerinin günümüzdeki ömrü şekillendirmeye sürdüğünü” belirtti. Raporda, ‘Bilyonerlerin sömürgeciliği çağındayız’ tabiriyle servet transferinin yalnızca ultra zenginlere değil, aynı vakitte yüklü olarak Global Kuzey’deki ultra zenginlere aktığı vurgulandı.
‘Modern şirketler eski Britanya İmparatorluğu gibi’
Oxfam, modern şirketlerin Britanya İmparatorluğu’nun ticaret için kurduğu Doğu Hindistan Şirketi’ne benzediğini ifade ederek, “Bu yapı, ırkçılığa dayalı bölünmelerle parçalanmış ve Global Güney’den Global Kuzey’in en zenginlerine servet aktarmaya devam eden derin bir eşitsizlik dünyası yaratmıştır” açıklamasını yaptı.
Oxfam Yöneticisi Amitabh Behar, sosyal medya platformu X’te (eski ismiyle Twitter) ‘milyarder üstünlüğü’ çağında olduğumuzu ve bunun ‘taçtaki mücevheri’ Donald Trump ve Elon Musk benzeri isimlerin oluşturduğunu söyledi.
Behar, “Geçen yıl milyarderlerin serveti 2 trilyon dolar arttı. Bu, bir evvelki yıla kıyasla üç kat daha süratli. En güçlü 10 milyarder için bu günde 100 milyon dolara denk geliyor” sözlerini kullandı.